Taşınır Mal Yönetmeliği

Kamuya ait gelirlerin toplanması, faaliyetlerin yürütülmesi için gerekli harcamaların yapılması, kamuya ait varlık ve borçlar ile diğer kamu yükümlülüklerinin yönetilmesi anlamına gelen “Kamu Mali Yönetimi” bir ülke için vazgeçilemez unsurlardan birisi olarak günümüzde karşımıza çıkmaktadır. Kamu mali yönetimi, Devletin yönetim tarzının çerçevesini çizen kurum ve kurallar dizisinin en önemli halkasıdır. Kamu mali yönetim sisteminin yerine getirdiği başlıca siyasi işlev Devletin hesap verme sorumluluğudur. Kamu kesiminin faaliyet gösterdiği alanlarda iyice ivme kazanan değişiklikler nedeniyle kamu program ve organizasyonlarının amaçlarının bulanıklaşması, geleneksel hesap verme yükümlülüğünün beklentileri karşılayamaması ve değişikliklere ayak uydurma güçlükleri, Devletin hangi kaynakları ne amaçla harcadığının izlenememesi, bütçe sürecinin kaynakların siyasi ve toplumsal önceliklere göre harcanmasını özendirmemesi, kamu yönetimlerini yetersizlik psikozuna sürüklemiştir. Ayrıca, kamu harcamalarında, gerekli disiplini sağlamak için konulan ve performansa da yönelik olmayan aşırı kontrol mekanizmaları, kurulan çok hiyerarşili yönetim yapıları ve kaçınılmaz olarak sahnede yerini alan aşırı kırtasiyecilik yüzünden; kamu yönetimleri, maliyet-etkin ve sonuç-yönelimli yönetim biçimlerinin de etkisiyle reformları ister olmuşlardır. Bununla birlikte teknolojide, özellikle de bilişim teknolojisinde kaydedilen ilerlemeler ile değişen yaşam koşullarının kamu çalışanlarının alışkanlık ve beklentilerinde yarattığı derin etkiler, kamu yönetimlerine içinde bulundukları açmazlardan kurtulabilme umudu vermiştir. Mali yönetim bütçeleme, muhasebe, nakit yönetimi, mal yönetimi, iç kontrol mekanizmaları ve denetim öğelerinden oluşur. Gerek literatürde ve gerekse uygulamada, bu faaliyetlerden bütçelemeye aşırı önem verildiğini, diğerlerinin ise yeterince önemsenmediğini görmekteyiz. Halbuki mali yönetimin öğelerinin tümü gereği gibi işletilmedikçe, hesap verme yükümlülüğü de tam olarak yerine getirilemez. Bu ise halkın yönetenlere olan güveninin sarsılması sonucunu doğurur. Kamu mali yönetiminin önemli kısımlarından birisini oluşturan, mal yönetimi 5018 sayılı Kanunun Üçüncü Kısmında 44. madde ila 48. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Mal yönetimi, temelde taşınır ve taşınmaz malları kapsar ve mal yönetimi bazı diğer ikincil mevzuatlarla birlikte Taşınır Mal Yönetmeliği1 ile Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik2 ile düzenlenmiştir. 5018 sayılı Kanunun tamamında görülen kavram kargaşası bu bölümde kendini daha da hissettirmekte, sıklıkla Kanunda tanımlaması olmayan kamu idaresi kavramı kullanılmış bulunmaktadır. Aslında “Kamu İdaresi” kavramı ile anlatılmak istenilenin, kamu sektörü mü, genel yönetim sektörü mü, merkezi yönetim mi olduğu belirsizdir. Bu nedenle Taşınır Mal Yönetmeliğinde kapsam çalışmaları daha bir önem kazanmaktadır.