İpek Yolu’nun Öyküsü

İpek Yolu, Çin’in ipeğini Batı dünyasına ulaştırmak için tüccarların yüzyıllar boyunca büyük uğraşlarla, zor kurulan ilişkilerle yerleştirdikleri bir rotadır; günümüzde İpek Yolu olarak bilinen ve üç kıtayı yani Asya, Avrupa ve Afrika’yı birleştiren yol, kadim dönemde, Çin’i, Afganistan, Hindistan, Iran, Irak’ı, Suriye ve Türkiye’yi boydan boya geçerek İtalya ve Roma’da sonlanırdı. İpekböcekçiliği gibi iplikçilik ve ipekli dokumacılık da antik Çin halkının icatlarıdır. Yaklaşık 5000 yıl önce Çinliler ipek üretmek için ipekböceği tarımına başladılar. İpekli kumaşlar eskiden beri hem Doğu’da hem Batı’da insanların yaşamında önemli bir rol oynadı. İpekli üretimi pahalıydı ve İpek Yolu yolculuğunda birçok ticaret ve gümrük engeli çıkıyordu. Dahası, İpek Yolu’nun her kesiminde tekeller oluştuğu için ipek Avrupa’ya ulaştığında altından pahalı bir nesne haline geliyordu. Deniz seferlerinin henüz gelişmemiş olduğu eski dönemlerde, uzun mesafeli ticaret öncelikle karadan yapılıyordu. Yolculuk çoğu kez aylarca hatta yıllarca sürebiliyordu. İnsanlar mallarını develerle, katırlarla, atlarla taşıyorlardı. Büyük bir ticari kafile çoğunlukla onlarca hatta yüzlerce deveden oluşuyordu. Tüccar grupları, mal taşıyan develer ve atlar Doğu ile Batı arasında bitmez tükenmez dalgalar halinde gidip geliyorlardı. Tarih boyunca, İpek Yolu’yla yapılan ticaret ve kültürel değişim bölgenin halklarına refah getirdi ve bu özellik büyük yolu birçok ülkenin ve ulusun ortak tarihsel mirası yaptı. İpek Yolu toplumlar arasında yalnız ticareti değil kültür alışverişini de geliştirdi. Budizm bu yolla Çin’e girdi ve Çin’den yine bu yolla çevreye yayıldı. Fars dini Manikeizm Persya’dan, “İlim Çin’de bile olsa gidip bulun” diyen Hz. Muhammed’in dini İslamiyet Arabistan’dan doğuya doğru bu yolla yayıldı. Çin icadı olan kağıt, barut, Asya ve Avrupa’ya bu yolla taşındı. Bugün, şanlı İpek Yolu yepyeni bir uluslararası ticaret ve alışveriş dönemine giriyor. Lojistik olanaklardan, bilgiden ve kaynaklardan oluşan modern bir dalga geçmişin ilkel deve kervanları ticaretinin yerini alıyor. Elinizdeki kitap işte bu şanlı yolun tarihi öyküsüdür.